
زندگی نامه :
دکتر عباس ماهیار در هشتم دی ماه سال 1316 در شهرستان عجب شیر از توابع مراغه در استان آذربایجان شرقی دیده به جهان گشود. تحصیلات ابتدایی را در دبستان سعدی و تحصیلات متوسطه را در دبیرستان فردوسی و لقمان در شهر تبریز به پایان رساند. در مهر ماه 1336 وارد دانشسرای عالی تبریز گردید و در رشته زبان و ادبیات فارسی در مقطع کارشناسی مشغول به تحصیل گردید. ایشان در سال 1350 وارد مقطع کارشناسی ارشد و در سال 1353 به دوره دکتری در دانشگاه تهران راه یافتند. دکتر ماهیار در سال 1357 با درجه "الف" از مقطع دکتری فارغ التحصیل گردیدند. عنوان پایان نامه ایشان "تصحیح انتقادی دیوان اثیر اخسیکتی" بوده است.
ایشان از تاریخ 24/9/1356 با سمت مدیریت پژوهشگاه واژه های فارسی فرهنگستان زبان فارسی مشغول به کار گردیدند. با حکم رئیس فرهنگستان از تاریخ 5/10/1356 به عضویت در شورای پژوهشی فرهنگستان زبان ایران درآمدند و از تاریخ 19/12/1357 با حکم وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی وقت به سرپرستی فرهنگستان زبان فارسی ارتقاء یافتند. در تاریخ 5/7/1358 یک بار دیگر به مدیریت گروه واژه های فارسی انتخاب شدند.
از تاریخ 21/8/1358 با حکم دکتر حسن حبیبی وزیر وقت وزارت علوم به عضویت در شورای بنیاد فرهنگستان ها درآمدند. از تاریخ 2/4/1362 نیز با حکم رئیس موسسه مطالعات و تحقیقات، عضویت در کمیته انتصاب و ترفیع فرهنگی را عهده دار شدند.
دکتر ماهیار از سال 1363 تا زمان بازنشستگی در دانشگاه تربیت معلم تهران عضو هیات علمی بودند و هم اکنون نیز در دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج در مجموعه هیات علمی تمام وقت آن دانشگاه مشغول تدریس می باشند. ایشان در سال 1374 به عنوان استاد نمونه دانشگاه تربیت معلم انتخاب شدند و از اسفند ماه 1376 با حکم رئیس دانشگاه به عضویت شورای دانشگاه تربیت معلم درآمدند. دکتر ماهیار در اسفند ماه 1370 به رتبه دانشیاری و در تیرماه 1376 به رتبه استادی دست یافتند و با پایه استادی 21 بازنشسته گردیدند.
ایشان دارای دو فرزند پسر به نام های "افشین ، متولد 1345، جراح و متخصص ارتوپدی از دانشگاه علوم پزشکی ایران" و "شاهین ، متولد 1350، کارشناس شیمی کاربردی از دانشگاه تهران،کارشناس ارشد مهندسی محیط زیست از دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال و کارشناس ارشد باستان شناسی از دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز" می باشند.
عضویت ها ( در مجامع علمی، هیات تحریریه مطبوعات پژوهشی و ... ) :
- عضویت در هیات تحریریه فصل نامه علمی تخصصی زبان و ادبیات فارسی ادبستان دانشگاه آزاد اسلامی همدان.
- عضویت در هیات تحریریه مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه قم.
- عضویت در هیات تحریریه مجله دهخدا، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی واحد کرج.
- عضویت در هیات تحریریه مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تربیت معلم.
- عضویت در هیات تحریریه نشریه دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تبریز.
آثار مکتوب تحقیقی و پژوهشی ( کتاب ) شامل تالیف، ترجمه و تصحیح :
1- صرف و نحو برای دانشجو 1362 با هزینه مولف.
2- تصحیح انتقادی تسلیه الاخوان (نوشته عطا ملک جوینی) 1362 انتشارات آباد.
3- مرجع شناسی 1 1368 انتشارات دانشگاه پیام نور.
4- نظم3 بخش اول 1370 انتشارات دانشگاه پیام نور.
5- عروض فارسی شیوه ای نو برای آموزش عروض و قافیه 1372 نشرقطره.
6- صرف و نحو عربی 1373 سازمان سمت.
7- گزیده خاقانی 1372 نشر قطره.
8- مرجع شناسی ادبی و روش تحقیق 1376 نشر قطره.
9- سیمای شیر یزدان در حدیقه الحقیق 1379 انتشارات جام گل.
10- مرجع شناسی 1 1380 انتشارات جام گل.
11- شرح مشکلات خاقانی دفتر یکم " ثری تا ثریا " 1382 انتشارات جام گل.
12- شرح مشکلات خاقانی دفتر دوم " خارخار بند و زندان " 1382 انتشارات جام گل.
13- شرح مشکلات خاقانی دفترسوم " نسیم صبح " 1380 دفتر انتشارات جام گل.
14- شرح مشکلات خاقانی دفتر چهارم " پنجنوش سلامت" 1384 انتشارات جام گل.
15- شرح مشکلات خاقانی دفتر پنجم " گنجینه اسرار" 1385 انتشارات جام گل.
16- سحر بیان خاقانی 1385 انتشارات جام گل.
17- صرف و نحو 1 و2 انتشارات سازمان سمت.
18- مالک ملک سخن " شرح قصاید خاقانی" 1389 انتشارات سخن.
آثار مکتوب تحقیقی و پژوهشی ( مقاله ) :
1- گریواره یا گریوازه، پژوهشنامه فرهنگستان زبان ایران 1356.
2- مراغه در قرن ششم، انتشارات دانشگاه تربیت معلم، 1358.
3- لطائف التفسیر، نشر دانش، سال دوم، شماره سوم فروردین و اردیبهشت 1361.
4- انوری ابیوردی و اقتباس خاص او از آیات قرآن، مجله رشد آموزش ادب فارسی سال چهارم، بهار و تابستان 1367.
5- چند نکته در شعر خاقانی، مجله رشد آموزش ادب فارسی سال چهارم، تابستان 1367.
6- تسامح شاعرانه، مجله رشد آموزش ادب فارسی سال چهارم، زمستان 1367.
7- نگاهی به سوی اختران و افلاک، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد، شماره سوم و چهارم، سال بیست و سوم، پائیز و زمستان 1369.
8- رفع ابهام از چند جمله در کتاب چهار مقاله نظامی عروضی، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد، شماره چهارم، سال بیست و چهارم، زمستان 1370.
9- تحلیل قصیده حبسیه خاقانی، مجله رشد آموزش ادب فارسی سال هفتم، زمستان 1370 شماره 27.
10- حافظ و احکام نجوم، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران، شماره سوم و چهارم، سال بیست و نهم، پائیز و زمستان 1370.
11- ذوالقرنین و اسکندر یا اسکندر ذوالقرنین، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد، شماره سوم ، سال بیست و پنجم، پائیز 1371.
12- گوشه ای از تاثیر داستان پیامبران در شعر خاقانی، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تربیت معلم دوره جدید، سال اول، شماره اول، تابستان 1372.
13- راز پنهان، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد، شماره سوم و چهارم، سال بیست و ششم، پائیز و زمستان 1372.
14- محبت و عشق و جایگاه آن در تفسیر کشف الاسرار، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تربیت معلم دوره جدید، سال اول، شماره دوم و سوم، پائیز و زمستان 1372.
15- مشایخ تذکره الاولیا. بشر حافی ، نشریه دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تبریز، پائیز و زمستان 1372، سال 26، شماره مسلسل 148-149.
16- خاقانی در راه کعبه، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد، شماره دوم، سال بیست و هفتم، تابستان 1373.
17- اختر و فلک در روزگاران پیشین، نشریه دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تبریز، زمستان و بهار 1373 - 1374، شماره مسلسل 152-153.
18- بنای کعبه و پوشش آن، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد، شماره اول دوم، سال بیست و نهم، بهار و تابستان 1375.
19- عطیه، نشریه دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تبریز، بهار 1379 ، سال چهل و سوم ، شماره مسلسل 174.
20- تنگلوشا، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تربیت معلم، بهار 1380.
21- خاقانی و علوم غریبه، مجله مطالعات و تحقیقات ادبی، سال اول، شماره 1و2 ، بهار و تابستان 1383.
22- تعویذ در شعر خاقانی، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تربیت معلم دوره جدید، سال دوازدهم و سیزدهم، شماره 47 -49، زمستان 1383 و بهار 1384.
23- تصویر سازی خاقانی از القاب و صفات و خصوصیات امام علی (ع)، دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه قم، سال اول، شماره اول، پائیز 1385.
24- ساعتی با مولف تذکره خیر البیان و کتاب احیا الملوک، مجله زبان و ادبیات فارسی دانشگاه سیستان و بلوچستان، سال ششم، بهار و تابستان 1387.
25- خاقانی و کاربرد الفاظ در معانی غریب، جشن نامه استاد دکتر انزابی نژاد، انتشارات سخن، 1389.
نگارش مدخل ها در دایره المعارف ها:
1- بلاغت: دانشنامه فرهنگستان زبان فارسی، جلد دوم ص 26.
2- بیت: دانشنامه فرهنگستان زبان فارسی، جلد دوم ص 95.
3- تثلیث: دانشنامه فرهنگستان زبان فارسی، جلد دوم ص 244.
4- جدع: دانشنامه فرهنگستان زبان فارسی، جلد دوم ص 501.
5- حدائق السحر فی دقائق الشعر : دانشنامه جهان اسلام، جلد 12، ص 697.
6- خاقانی شروانی : دانشنامه جهان اسلام، جلد 14، ص 660.
مقالات ارائه شده به کنفرانس ها و سمینارها:
1- تپیک دره و گویش محلی آن، ششمین کنگره تحقیقات ایرانی، جلد سوم مقالات چاپ شده.
2- فارسی دری در سده های یکم و دوم و سوم، هفتمین کنگره تحقیقات ایرانی، فرهنگستان ادب و هنر چاپ کرده است.
3- بررسی اصطلاح " ستاره به روز نمودن" ، هشتمین کنگره تحقیقات ایرانی، جلد نخست مقالات چاپ شده.
4- اختیار نیکو و طالع فرخ و نافرخ در مثنوی خسرو و شیرین نظامی، کنگره بین المللی حکیم نظامی در دانشگاه تبریز، 1370.
5- شمس و حدیث نبوی و بیان دو نکته در آن باب، مجموعه مقالات بزرگداشت شمس تبریزی، انجمن مفاخر فرهنگی، 1378.
6- سایه های نامرئی بر سر مضامین خاقانی، نخستین گردهمایی انجمن ترویج زبان فارسی 1385.
7- خاقانی ساحر کیمیاگر، مجموعه مقالات برگزیده همایش خاقانی شناسی، 1384.
8- شرح و توضیح یک بیت از سعدی " مر او را رسد کبریا و منی" سومین گردهمایی انجمن ترویج زبان فارسی در دانشگاه مشهد.
9- قله با صلابت تخیل خاقانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج 12/3/1382.
10- خاقانی و عرفان، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج 1/9/1382.
11- مهارت های خاقانی در ابداع مضامین بر پایه خاستگاه های آن ها، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج، 20/7/1385
12- آسمان در آئینه مثنوی معنوی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز، اسفند ماه 1385.